İçindekiler
Kariyerinizde bir “yan proje” olarak başladığınız o iş, artık tam zamanlı maaşınızdan daha büyük bir potansiyele mi ulaştı? Belki de fikrinize inanan bir “melek yatırımcı” buldunuz ya da ortağınızla “Bu işi küresel yapacağız” dediniz. kariyeryol.com olarak biliyoruz ki, “kendi işinin patronu” olmanın bir sonraki seviyesi, “kurumsal bir yapı” inşa etmektir. Şahıs şirketi, sizin “profesyonel” kimliğinizdir; Anonim Şirket (A.Ş.) ise, sizden bağımsız, kendi başına bir “varlık” olan, büyüyebilen, yatırım alabilen ve hisseleri devredilebilen bir “mekanizmadır”. Bu nedene anonim şirket kurmak önemlidir.
Bu yapı, “şirket kurdum” demenin ötesinde, “büyük oynamaya hazırım” demenin resmi yoludur. Evet, şahıs şirketinden daha karmaşıktır. Evet, daha fazla yasal zorunluluğu vardır. Ancak aynı zamanda, size “sınırlı sorumluluk” ve “büyüme” için sonsuz bir alan sunar.
Bu yola çıkmaya karar verdiyseniz, atmanız gereken ilk ve en önemli adım, bu süreçte size co-pilotluk yapacak bir “Mali Müşavir” (SMMM) bulmaktır. Bu rehber sizin yol haritanız, müşaviriniz ise kaptanınız olacak.
Şimdi gelin anonim şirket kurma adımlarını sıralayalım:
- Stratejik Karar Anı (Neden A.Ş.? Amaç ve Vizyon)
- Savaş Planı (Gerekli Sermaye ve Esas Sözleşme Hazırlığı)
- Dijital Kale (MERSİS ve Ticaret Odası Başvurusu)
- Son Düzlük (Vergi Dairesi, İmza Sirküleri ve Banka İşlemleri)
- Süreklilik ve Yönetim (Yasal Sorumluluklar, Finansal Yönetim ve Büyüme)
Neden “Şahıs” Değil de “Anonim”? (Stratejik Karar)
kariyeryol.com‘da hep stratejiden bahsederiz. Neden daha karmaşık ve pahalı olan A.Ş.’yi seçesiniz ki? Cevap, “vizyonunuzda” gizli.
- En kritik fark: Sorumluluk. Şahıs şirketinde, şirket batarsa, tüm mal varlığınızla (ev, araba, kişisel banka hesabınız) borçtan sorumlu olursunuz. Şirket sizsinizdir. Anonim Şirket’te ise, şirket sizden ayrı bir “tüzel kişiliktir”. Sizin sorumluluğunuz, sadece şirkete koymayı taahhüt ettiğiniz “sermaye” ile sınırlıdır. Kişisel varlıklarınız korunur. Bu, risk alabilmeniz için size bir “kalkan” sağlar.
- İkinci büyük neden: Yatırım. Melek yatırımcılar, risk sermayesi (VC) fonları veya ortaklar, bir “şahıs şirketine” ortak olmazlar. Onlar, “hisse” satın almak isterler. Anonim Şirket, hisse senedi çıkarabilen, hisseleri kolayca devredilebilen yapısıyla “yatırıma en hazır” modeldir. Eğer “exit yapmayı” (şirketinizi satıp çıkmayı) veya büyümek için para toplamayı planlıyorsanız, tek yolunuz budur.
- Üçüncü neden: İtibar ve Büyüme. A.Ş. kurumsal bir ciddiyet ve prestij getirir. Büyük ihalelere girmek, bankalardan yüksek limitli ticari krediler almak veya uluslararası iş yapmak istediğinizde, “A.Ş.” unvanı, “şahıs” unvanından çok daha güçlü bir kapı açıcıdır.
Bu model, “tek başıma idare ederim” diyen bir freelancer için değildir. Bu, “bir ekip kuracağım, bir sistem inşa edeceğim ve bu sistem benden bağımsız da büyüyecek” diyen girişimcinin yoludur.
Anonim Şirket: Gerekli Sermaye ve Esas Sözleşme
Anonim Şirket kurmanın ilk adımı “karar” ise, ikincisi “paradır”. 2026 itibarıyla, bir A.Ş. kurmak için gereken yasal minimum sermaye tutarı 250.000 TL’dir. Bu, “kâğıt üzerinde” bir rakam değildir. Bu paranın en az dörtte birinin (%25’inin), yani 62.500 TL’nin, şirket tescilinden önce bir banka hesabına “bloke” edilmesi gerekir.
Bu “sermaye blokajı” adımı, sizin bu işe ne kadar ciddi olduğunuzu gösteren ilk testtir. Geri kalan sermayeyi ise (üçte dördünü), tescilden sonraki 24 ay içinde şirkete ödemeyi taahhüt edersiniz.
Para hazırsa, ikinci kritik belgeye ihtiyacınız var: Esas Sözleşme. Bu, şirketinizin “Anayasası”dır. Bu belgeyi bir mali müşavir ve ideal olarak bir avukatla birlikte hazırlamanız, gelecekteki potansiyel krizleri önler.
Şirket Unvanı ve Faaliyet Konusu
Bu sözleşmede ne yer alır? Şirketin unvanı (ismi), merkezi (adresi), faaliyet konusu (NACE kodu), sermaye miktarı, ortakların payları, şirketi kimin yöneteceği (Yönetim Kurulu) ve kârın nasıl dağıtılacağı gibi tüm kritik kurallar bu metinde yazılıdır.
Bu anayasayı ne kadar detaylı ve öngörülü hazırlarsanız, gelecekte ortaklar arası anlaşmazlıklarda veya yatırım turlarında o kadar rahat edersiniz. Bu, aceleye getirilmemesi gereken, şirketin DNA’sını oluşturan en önemli belgedir.
Dijital Kale: MERSİS ve Ticaret Odası Kaydı
Anayasanızı (Esas Sözleşme) ve sermayenizi (ve blokaj yazınızı) hazırladınız. Artık bürokrasiyi “dijitalden” başlatma zamanı. Tüm şirket kuruluş işlemleri artık MERSİS (Merkezi Sicil Kayıt Sistemi) adı verilen online bir platformdan başlar ve takip edilir.
Mali müşaviriniz, hazırladığınız esas sözleşmeyi ve ortakların bilgilerini MERSİS sistemine girer. Sistem, bu bilgileri ve şirket unvanını (başka bir şirketle çakışıp çakışmadığını) kontrol eder. Bu dijital başvuru onaylandığında, size bir “talep numarası” verilir.
Artık “fiziksel” adıma hazırsınız: Ticaret Odası Tescili. Şirketinizin bağlı olacağı ildeki (örn: İstanbul Ticaret Odası – İTO) Ticaret Sicil Müdürlüğü’nden, o MERSİS numarasıyla bir randevu alırsınız.
Randevu günü, tüm ortaklar (veya vekalet verdikleri müşavir/avukat) Ticaret Sicil Müdürlüğü’ne gider. Gerekli tüm belgeler (MERSİS çıktısı, banka blokaj mektubu, rekabet kurumu payı dekontu, ortakların kimlikleri) teslim edilir.
Bir Ticaret Sicil Memuru’nun huzurunda, ortaklar o “esas sözleşmeyi” imzalarlar. Bu imza, şirketinizin “doğum anıdır”. Memur tescil işlemini onayladığı an, şirketiniz yasal olarak “var” olmuştur.
Son: Vergi Dairesi, İmza Sirküleri ve Banka İşlemleri
Şirketiniz tescil edildi, tebrikler! Ama iş bitmedi, son düzlük var. Tescil işlemi tamamlandığında, Ticaret Sicil Müdürlüğü, sizin adınıza otomatik olarak ilgili Vergi Dairesi’ne “şirketiniz kuruldu” bildirimini yapar.
Mali müşaviriniz, bu süreçten sonra vergi dairesiyle ilgili kalan detayları (e-Tebligat aktivasyonu, vergi levhası oluşturma) İnteraktif Vergi Dairesi üzerinden tamamlar. Vergi dairesinden bir memur, şirket adresinizin gerçek olup olmadığını kontrol etmek için bir “yoklama” (ziyaret) yapar.
Bu arada, sizin yapmanız gereken çok önemli bir iş vardır: İmza Sirküleri. Şirketi kimin/kimlerin temsil edeceğini (Yönetim Kurulu Başkanı, üyeler) belirlemiştiniz. Bu kişiler, bir Noter’e giderek, şirketi resmi işlemlerde (banka, devlet daireleri) temsil ederken kullanacakları imzaları tescil ettirirler. Bu “imza sirküleri” belgesi olmadan, şirket adına bir banka hesabı bile açamazsınız.
İmza sirküleri hazır. Artık o “bloke” olan parayı kullanma zamanı. Tescil belgeleriniz ve imza sirkülerinizle birlikte bankaya gidersiniz. O “blokaj hesabındaki” para, artık şirketinizin kendi “Ticari Vadesiz Hesabına” aktarılır. Para artık şirketin kasasındadır ve yasal olarak kullanılabilir.
Anonim Şirket Nasıl Kurulur?
Son olarak, mali müşaviriniz şirketinizin “yasal defterlerini” (Defter-i Kebir, Yevmiye Defteri vb.) dijital olarak (e-Defter) açar. Artık yaptığınız her kuruş harcamanın ve kazandığınız her kuruşun resmi kaydını tutmaya hazırsınız.
Bir Anonim Şirket kurmak, bir sprint değil, bir maratona hazırlanmaktır. Şahıs şirketinin “hızından” ve “esnekliğinden” feragat eder, karşılığında “sınırlı sorumluluk”, “kurumsal yapı” ve “sınırsız büyüme potansiyeli” alırsınız. Bu, “ben” demekten, “biz” (veya “o” – şirket) demeye geçişin resmi adımıdır.
kariyeryol.com olarak biliyoruz ki, kariyerinizde bu adımı atma kararı verdiyseniz, artık bir profesyonel değil, bir “oyun kurucusunuz”. Bu bürokratik adımlar, o oyunun sadece ilk seviyesidir. Asıl zorlu ama heyecan verici kısım şimdi başlıyor: O şirketi yönetmek, büyütmek ve vizyonunuzu gerçeğe dönüştürmek.
Doğru co-pilotlarla (Mali Müşavir, Avukat) ve net bir vizyonla yola çıktığınızda, bu süreç korkulacak bir engel değil, başarınızın sağlam temeli olacaktır.
A.Ş. Kurma: En Sık Sorulan Sorular ve Cevaplar
Bu başlık altında ülkemizde bu tür sermaye şirketi kuruluşunda ya da öncesinde insanların aklına takılan ve en çok sorulan sorular ile yanıtlarını analiz etmeye çalışacağız. İşte AŞ’lerin kurulması konusunda en çok sorulan sorular ve yanıtları.
- Anonim şirket kurulumunda asgari sermaye tutarı nedir?
Türk Ticaret Kanunu’na göre anonim şirketlerin asgari sermaye tutarı 2025 yılı için genellikle 250.000 TL olarak belirlenmiştir. Bu tutar, şirketin kuruluş aşamasında ortakların taahhüt ettiği sermayeyi oluşturur. Yasal düzenlemeler ve piyasa koşulları doğrultusunda, bu miktar zaman içinde değişiklik gösterebilir. Unutmayın ki anonim şirket nasıl kurulur dendiğinde sermaye tutarı ilk akla gelen şey olmalıdır.
- Anonim şirket kurulum süreci ne kadar sürer?
Tüm belgeler eksiksiz ve doğru şekilde hazırlandığında, noter işlemleri, ticaret sicil kaydı ve vergi dairesi işlemlerinin tamamlanması birkaç hafta sürebilir. Sürecin hızını etkileyen faktörler arasında belgelerin tamlığı, başvuru yoğunluğu ve ilgili kurumların çalışma hızları yer almaktadır. Dolayısıyla, her başvuru durumu farklılık gösterebilir.
- Anonim şirket kurulumunda hangi belgeler gereklidir?
Kuruluş sürecinde esas sözleşme, imza sirküleri, ortaklık beyanları, kimlik fotokopileri, vergi numarası, sermaye blokaj belgesi ve noter onaylı belgeler gibi evraklar gerekmektedir. Bu belgelerin eksiksiz ve doğru hazırlanması, sürecin sorunsuz ilerlemesi açısından kritik öneme sahiptir.
- Anonim şirket kurulum maliyetleri nelerdir?
Kuruluş maliyetleri, noter harçları, ticaret sicil kaydı, vergi dairesi işlemleri, sermaye blokajı ve diğer idari harçlardan oluşmaktadır. Maliyetler, şirketin sermaye tutarı, ortak sayısı ve alınan profesyonel destek gibi etkenlere bağlı olarak değişiklik gösterebilir.
- Anonim şirketin ortakları kimler olabilir ve sorumlulukları nedir?
Ortaklar, gerçek veya tüzel kişi olabilir ve hisse senetleri aracılığıyla şirkete ortak olurlar. Ortakların sorumluluğu, şirkete koydukları sermaye ile sınırlıdır; yani şirketin borçlarından şahsen sorumlu tutulmazlar. Bu durum, ortakların risklerini minimize eden önemli bir avantajdır.
- Anonim şirket kurulumunda profesyonel destek almak gerekli midir?
Hukuki, mali ve idari süreçlerin karmaşıklığı göz önüne alındığında, uzman danışmanlardan destek almak sürecin daha hızlı ve hatasız ilerlemesini sağlar.